Kenmerken van de dakplataan

De dakplataan (Platanus hispanica) is de leivorm van de gewone plataan: de stam draagt een horizontaal frame waarop de takken plat worden geleid tot een dicht, vlak bladerdak. Het resultaat is precies wat de naam belooft, een "dak" van groen dat 's zomers schaduw geeft boven je terras of zitplek. De grote, handvormige bladeren (esdoornachtig, fris lichtgroen) sluiten in het seizoen tot een gesloten kroon aaneen, terwijl de boom met zijn karakteristieke afschilferende, gevlekte bast ook in de winter de moeite waard blijft.

Waarom een dakplataan boven je terras of in de stadstuin?

Weinig bomen zijn zo geschikt voor de moderne tuin als de plataan. Het is van oudsher dé laanboom van Europese steden, en niet zonder reden: hij verdraagt hitte, droogte, bodemverdichting en luchtvervuiling moeiteloos. Juist op een warm terras met veel bestrating, waar hittestress een echt probleem is, voelt deze boom zich thuis. Doordat de kroon in de hoogte en breedte wordt geleid en niet in de grond uitwaaiert, kost een dakplataan nauwelijks vloeroppervlak. Dat maakt 'm ideaal voor stadstuinen en kleinere tuinen waar je tóch schaduw en privacy wilt. En omdat de boom bladverliezend is, geniet je in de zomer van koele schaduw en laat hij in de winter, wanneer hij zijn blad kwijt is, juist het lage zonlicht door een natuurlijke combinatie die een vaste overkapping niet biedt.

Groeiomstandigheden

De dakplataan groeit op vrijwel elke grondsoort en stelt weinig eisen aan de bodem, zolang die niet permanent te nat is. Hij staat het liefst in de volle zon, maar verdraagt ook halfschaduw. Eenmaal aangeslagen is de boom uitgesproken droogte- en hittetolerant en goed winterhard (winterhardheidszone 6). De onopvallende bloei in mei en de bolvormige zaadtrosjes daarna zijn ondergeschikt bij de dakplataan draait alles om het blad en de strakke vorm.

Verzorging

Onderhoud is overzichtelijk: snoei het frame één keer per jaar in de winterrust (de jonge scheuten terug op het leiraam) om de vlakke dakvorm strak te houden. Geef de eerste twee jaar na aanplant in droge perioden ruim water, zodat het wortelgestel zich goed vestigt; daarna is de boom grotendeels zelfredzaam. De plataan is bovendien stormvast en bijzonder lang levend, een aanplant voor de lange termijn.

Meer weten over de plus- en minpunten? Lees de voor- en nadelen van de dakplataan.